امروز: شنبه، 4 خرداد 1398
01/30 1398

گروه بازار پول- بازار ارز بعد از افزایش نرخ در اوایل اسفند، نسبتا با ثبات بود تا هفته پیش. این هفته، ارز مجددا کاهشی شد. بعد از این چه خواهد شد؟ فرصت خوبي است که گذشته، حال، و آینده بازار ارز رو تحلیل کنیم.
پويا ناظران اقتصاد دان در مطلبي عنوان كرده است:
بازار ارز در سه ماه گذشته:
دی ماه، دلار در کانال ۱۰ هزار تومن شروع کرد، اما تا اواخر دی ماه به کانال ۱۱ هزار تومن وارد شد. بعد از اون بازار ارز دوره با ثباتی رو طی کرد.
روز ٢٦بهمن (جمعه) رییس کل بانک مرکزی پستی زدند و به کسانی که در مورد حرکت افزایشی در بازار ارز تحلیل می‌کنند هشدار دادند مبادا که «عدم تحقق [تحلیل] آنها، اعتبار تحلیلگر را زیر سوال ببرد»

از یکشنبه این گواهی‌ها سررسید شدند و علیرغم وعده رییس‌ کل در مورد افزایش عرضه ارز در اسفند ماه ، دلار با سرعت از کانال ۱۲ هزار تومان رد شد و تا ۵ اسفند به کانال ۱۳ هزار تومان رسید.
دلار در کانال ۱۳ هزار تومان ماند تا شنبه ۱۱ اسفند که رییس کل به تلویزیون اومدند. مجری گفت: «دلار رو کنترل کرده بودید در کانال ۱۱ هزار، ولی رفته در کانال ۱۳ هزار و جا خوش کرده»، و رییس کل فرمودند «نه بر می‌گرده»
از صبح یکشنبه بانک مرکزی عرضه سنگین ارز رو شروع کرد و دلار سریع به زیر ۱۳ هزار تومان رسید، و تا سه‌شنبه هم زیر ۱۳ هزار تومان موند، منتها چهارشنبه مجددا وارد کانال ۱۳ هزار تومان شد. هفته بعد هم تلاش دیگری برای «برگردوندن» دلار شد، اما دلار در کانال ۱۳ هزارتومان ماند تا همین هفته گذشته.

سررسید شدن گواهی‌های ۲۰ درصدی، ترکیب نقدینگی کشور رو عوض کرد. مشخصا نسبت پول موجود در حساب‌های جاری به پول موجود در حساب‌های مدت‌دار رو تغییر داد. این یک تغییر بنیادین است که در قالب افزایش نرخ ارز بروز می‌کند. لذا پیش بینی افزایش نرخ ارز اسفند دشوار نبود.
چند روز افزایش عرضه ارز از سوی بانک مرکزی، ترکیب نقدینگی رو به شکل قبلی‌اش بر نمی‌گرداند، لذا به کاهش پایدار قیمت دلار منجر نمی‌شود .اما وقتی رییس کل در اینستاگرام هشدار می‌دهند، و در تلویزیون می‌گويند «برمی‌گرده»، ولی بازار برنمی‌گردد، از اعتبار گفته ایشان کم می‌شود، که بالتبع توان اثرگذاری بانک مرکزی رو کم می‌کند. رییس کل باید در گزینش کلمات و جمله‌بندی سیگنالی که به بازار می‌دهند، دقت بسیار بیشتری بکار ببندند، چرا که اونچه مهمه اعتبار بانک مرکزیه؛ «اعتبار تحلیلگر» فدای سر پول ملی.
مرور تجربه اسفند ماه خیلی آموزنده‌ست، چرا که یکبار دیگه به ما نشان می‌دهد که: اولا بازار تابع مولفه‌های بنیادین اقتصادی‌ست و به وعده‌ها و تهدیدها اعتنا نمی‌کند؛ ثانیا جهش‌ ارزی یک پدیده پولی‌ست، نه روانی یا امنیتی؛ ثالثا منطق عرضه و تقاضای علم اقتصاد، بدون نقص و خطا در بازار ایران حکم فرماست.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
وضعیت حال بازار ارز:
در حال حاضر:- دلار ۱۳۵۵۰ تومان.- یک اونس طلای ۹۹/۹٪، در بازار جهانی ۱۲۷۵ دلار.- یک گرم طلای ۱۸ عیار ۴۲۰ هزار تومانيمتناسب با دلار ۱۴ هزار توماني است.- یک سکه بهار آزادی ۴/۷۵ میلیون توماني، متناسب با دلار ۱۵۳۰۰ توماني است.

هفته پیش دلار از کانال ۱۳ هزار تومان خارج شد. چرا؟
جمعه ۱۶ فروردین، گاردین خبر داد که قراره آمریکا سپاه رو تروریستی اعلام کنه. دوشنبه، ۱۹ فروردین آمریکا این کار رو عملی کرد، و نرخ دلار سریعا از کانال ۱۳ هزار تومان خارج شد. منتها حضور دلار در کانال ۱۴ هزار تومان دوامی نداشت، و از شنبه محکم در کانال ۱۳ هزار تومان قرار گرفت.
تروریست ناميدن سپاه هیچ واقعیت بنیادین اقتصادی رو تغییر نداد، لذا تعجبی نداره که موجب افزایش پایدار نرخ ارز نشد.

آینده بازار ارز به چه صورت خواهد بود؟
-  آیا در ماه‌های آینده، آمریکا التهاب رو به بازار ارز بر می‌گردونه؟- آیا گرونی سکه حکایت از افزایش نرخ دلار داره؟- گرون شدن بنزین، چه اثری بر دلار داره؟
از فروردین ۹۲ تا حالا، نقدینگی با ۳۱۳٪ رشد، از ۴۶۰ هزارميليارد تومان به ۱۹۰۰ هزار ميليارد تومان رسیده (ه.م.ت = هزار میلیارد تومان). در همین دوره، نقدینگی دلار ۳۷٪ رشد کرده.از سوی دیگه، رشد واقعی اقتصاد آمریکا ۱۵٪ بوده._ یعنی نقدینگی دلار ۱۹٪ بیشتر از رشد واقعی اقتصاد آمریکا بوده.مدتی‌ست که آمار رشد اقتصادی ایران منتشر نشده، ولی با توجه به رکود سالهای ۹۲ و ۹۳، و شرایط سال ۹۷، صفر درصد تخمین بدی برای رشد واقعی اقتصاد در این دوره ۶ ساله نیست.- یعنی نقدینگی ریال ۳۱۳٪ بیشتر از رشد واقعی اقتصاد ایران بوده.
پس اگه شرایط سیاسی-اقتصادی الان مثل فروردین ۹۲ بود، دلار باید ۲۵۰٪ رشد می‌کرد. فروردین ۹۲ دلار حدود ۳۵۰۰ تومان بود، پس امروز باید حدود ۱۲ هزار تومان می‌بود.
این تخمین ساده، ما رو به رقمی نزدیک به نرخ کنونی (۱۳۵۰۰ تومان) رسوند. چرا قیمت کنونی دلار ۱۵۰۰ تومان بیشتر از تخمین ماست؟ چون اقتصاد با ریسک‌های بیشتری مواجهه. سه تا ریسک عمده: ترامپ، یارانه انرژی، و کسری بودجه هستند.
این روزها سکه و دلار حکم بیمه در برابر ریسک‌های پیش رو دارند. سکه بهار متناسب با دلار ۱۵۳۰۰ تومنی قیمت می‌خوره، چون قشری که بازار ارز دسترسی نداره و در سکه سرمایه‌گذاری می‌کنه، ریسک‌پذیری کمتری داره، لذا پول بیشتری بابت بیمه می‌ده.

به سه ریسک اصلی فکر کنیم:
ترامپ:
در بعد تحریمی، آمریکا زور خودش رو زده. بعیده که در کوتاه‌مدت بتونه صادرات نفت ایران رو کمتر کنه. شاید به همین دلیل هم به تروریست شمردن سپاه رو آورد.
سیاق ترامپ تحریک مخالفانشه، حتی دموکرات‌ها. در توییتر پیوسته در حالی تحریک بایدن، پلوسی، و دیگر دموکرات‌هاست. پیش از آغاز مذاکرات با کره شمالی هم، با «rocket man» خوندن او، سعی در تحریکش داشت.
ترامپ باور داره که فرد تحریک شده، یا می‌ترسه و از در مسالمت وارد می‌شه،‌ یا هول می‌شه و اشتباهی می‌کنه که اون رو در موضع ضعیف‌تری قرار می‌ده. ترامپ مثل کسیه که مشقی زیر پای دشمنانش می‌زنه. کسی که مشقی می‌زنه، بدنبال واکنش گرفتنه، چرا که واکنش نشونه ترسیدنه.
اما نه آمریکا در شرایطیه که بتونه جنگی رو آغاز کنه، و نه ترامپ در شرایطیه که بتونه جنگی رو فرماندهی کنه. اگه در دولت ترامپ، درگیری نظامی بین ایران و آمریکا رخ بده، حکما ایران آغاز کننده درگیری بوده.
دقیقا به همین دلیل، ترامپ مشقی می‌زنه تا ایران هول بشه و واکنشی نشون بده که بهونه به دست ترامپ بده. بالاخره آمریکایی‌ها هم مثل هر کشور دیگه‌ای، در مواجهه با تخاصم،‌ متحد می‌شن.
ایران ۲۵۰ ساله که آغازگر جنگ نبوده، و در دهه‌های اخیر هم نیروهای نظامی‌ش نشون دادن خویشتن‌دار و عاقل هستند. مادامی که ایران به مشقی‌های ترامپ بی‌اعتنایی کنه و خویشتن‌داری نشون بده، جنگ ایران و آمریکا عملا محاله.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
حامل‌های انرژی:
هر ده میلیون لیتر کاهش مصرف بنزین، روزی ۵ میلیون دلار عواید داره. اصلاح قیمت در بازار بنزین و گازوئیل، با کاهش قاچاق و کاهش مصرف، منجر به افزایش ذخایر ارزی دولت می‌شه. این افزایش، توان بانک مرکزی در حفظ دلار در کانال ۱۳ هزار تومن رو افزایش می‌ده.
این روزها صحبت از دو نرخی شدن بنزین و افزایش قیمت بنزین آزاده. این اتفاق می‌تونه به ثبات بازار ارز در طول سال ۹۸ منجر بشه.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
کسری بودجه:
بودجه روی ۱۴۰ ه.م.ت درآمد نفتی حساب می‌کنه. احتمالا امسال ۳۵۰ تا ۴۰۰ میلیون بشکه نفت (و گاز معادل) صادر خواهد شد. با توجه به قیمت نفت، تخفیف تحریم، سهم شرکت ملی نفت، و سهم صندوق توسعه ملی، احتمالا سهم دولت ۱۴ میلیارد دلار خواهد بود.
۱۴ میلیارد دلار باید بشه ۱۴۰ ه.م.ت اگه نه مشکل کسری بودجه جدی می‌شه. پس دلار رو باید دست کم ۱۰ هزار تومن بفروشند.
اگه سازمان برنامه دست از سیاست دلار ۴۲۰۰ تومنی برداره، تا دلار نفتی رو به قیمت بازار بفروشند، از جانب کسری بودجه، ریسکی متوجه بازار ارز نخواهد بود. برعکس اگه سیاست دلار ۴۲۰۰ تومنی ادامه پیدا کنه، در نیمه دوم سال دلار کم میاد و باید انتظار افزایش نرخ دلار رو داشته باشیم.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
جمع بندی:
۱- خشاب ترامپ پر از مشقیه. اگه خویشتن داری کنیم، نمی‌تونه بیش از این صدمه‌ای بزنه. اگه هول بشیم، کار خراب می‌شه.۲- هر چقدر یارانه انرژی کم بشه، مصرفش کم می‌شه، و ذخایر ارزی دولت بیشتر می‌شه، که ثبات بازار ارز رو افزایش می‌ده.۳- اگه دلارهای نفتی رو ۴۲۰۰ تومن بفروشند، دلار کم میاد و بازار ارز بهم می‌خوره، اما اگه به قیمت بازار بفروشند، دلار حالا حالاها در کانال ۱۳ هزار تومن می‌مونه..

 

.

ارسال نظر

نام:*
ایمیل:*
متن نظر:
کد امنیتی: *
عکس خوانده نمی شود